نشریۀ کاربرد زبان انگلیسی برای اهداف خاص

نشریۀ کاربرد زبان انگلیسی برای اهداف خاص

رابطۀ بین فرسودگی شغلی، تاب‌آوری و تعهد شغلی معلمان زبان انگلیسی با تمرکز بر مدل شخصیتی پنج اصل بزرگ

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشکده زبان‌های خارجی، واحد تهران‌شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
2 دانشکده زبان‌های خارجی، واحد تهران‌شمال،دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
چکیده
این پژوهش کمی به بررسی رابطه بین نوع‌های شخصیتی مدل پنج‌عاملی، فرسودگی شغلی، تاب‌آوری و تعهد شغلی در میان ۲۲۰ نفر از مدرسان زبان انگلیسی با استفاده از چهار پرسش‌نامه استاندارد پرداخت. نتایج به‌دست‌آمده همبستگی‌های معناداری بین این متغیرها را آشکار کرد. نوع‌های شخصیتی برون‌گرایی (r = -0.282, p < .001)، وظیفه‌شناسی (r = -0.201, p = .003) و توافق‌پذیری (r = -0.193, p = .004) با فرسودگی عاطفی همبستگی منفی داشتند که نشانگر نوعی محافظت در برابر فرسودگی است. در مقابل، روان‌رنجوری با فرسودگی عاطفی همبستگی مثبت داشت (r = 0.182, p = .007) که نیاز به حمایت عاطفی برای این دسته از معلمان را نشان می‌دهد. همچنین، بین روان‌رنجوری و مؤلفه زدایش شخصیت رابطه معناداری مشاهده نشد (r = 0.081, p = .234)، که می‌تواند حاکی از علل متمایز برای این مؤلفه باشد. برون‌گرایی (r = 0.326, p < .001) و وظیفه‌شناسی (r = 0.247, p < .001) با موفقیت شخصی همبستگی مثبت و روان‌رنجوری (r = -0.197, p = .003) با آن همبستگی منفی نشان داد. تاب‌آوری نیز با روان‌رنجوری همبستگی منفی قوی (r = -0.397, p < .001) و با برون‌گرایی (r = 0.364, p < .001)، توافق‌پذیری (r = 0.225, p = .001)، وظیفه‌شناسی (r = 0.298, p < .001) و گشودگی نسبت به تجربه (r = 0.161, p = .045) همبستگی مثبت داشت که بیانگر نقش این ویژگی‌ها در تقویت تاب‌آوری است. تعهد شغلی با برون‌گرایی (r = 0.275, p < .001) و گشودگی نسبت به تجربه (r = 0.163, p = .015) همبستگی مثبت و با روان‌رنجوری (r = -0.218, p = .001) همبستگی منفی نشان داد. همچنین، بین تعهد شغلی با توافق‌پذیری (r = 0.041, p = .545) و وظیفه‌شناسی (r = 0.119, p = .079) رابطه معناداری یافت نشد؛ موضوعی که نشان می‌دهد هرچند این ویژگی‌ها برای معلمان سودمند هستند، اما لزوماً تضمین‌کننده تعهد شغلی نیستند. توافق‌پذیری به‌عنوان ویژگی غالب، و پس از آن وظیفه‌شناسی شناسایی شد، در حالی که برون‌گرایی با ۱۱.۴٪ کم‌ترین میزان و روان‌رنجوری با ۱۵.۵٪ در رتبه بالاتر قرار داشتند. این یافته‌ها نقش محوری ویژگی‌های شخصیتی را در عملکرد شغلی و توانایی مقابله با چالش‌های روزمره حرفهٔ معلمی برجسته می‌سازد.
کلیدواژه‌ها